Tianjin’da Sözleşme İhlali: Neden Bu Konu Türkiye Girişimcileri İçin Kritik?
Tianjin, Pekin’e komşu, kuzey Çin’in en büyük liman kentlerinden biri. 2025 yılı istatistik yılına göre (天津市统计局, 2025), şehrin bölgesel GSYH’sı 1,6 trilyon Yuan’ın üzerine çıkmış, yabancı sermayeli企业数量(外商投资企业数) binlerle ifade ediliyor. Türkiye’den gelen tekstil, makine, gıda ve lojistik firmaları için Tianjin, “Kuzey Çin’e giriş kapısı” niteliğinde. Ama bu kapıdan içeri girerken imzaladığınız sözleşmeler, çıkarken başınızı ağrıtabilecek birer “mayın” da olabiliyor.
Son aylarda Lvga.com’a gelen danışma taleplerinde net bir artış var: “Tianjin’daki ortakımız teslimatı geciktirdi, kalite standartlarını karşılamıyor, ödemeyi bloke ediyor — ne yapmalıyız?” Soru her zaman aynı, ama cevap her zaman “duruma göre değişir”. Çünkü Çin Hukuku’nun (民法典) 577. ve 578. maddeleri ihlalin “temel” (根本违约) mi “temel olmayan” mı olduğunu, tarafların “güvenlik yükümlülüğü” (安全保障义务) ihlali olup olmadığını, ve kanıt yüklenmesinin kime ait olduğunu çok net çizer. Bu çizgileri bilmeden “mahkemeye giderim” demek, hem zaman hem para kaybettiriyor.
Bu yazıda, Tianjin’daki bir sözleşme ihlali durumunda Türkiye girişimcisi olarak atmanız gereken adımları, yerel avukatla nasıl çalışmanız gerektiğini ve “şansınıza bakmayın, prosedüre güvenin” mantığıyla süreci nasıl yöneteceğinizi anlatıyorum. İstanbul’dan Tianjin’a uçuşunuz 6 saat sürer; hukuki süreciniz ise 6 ay sürer — hazırlıksız gitmeyin.
Tianjin Mahkemeleri ve Yerel Pratik: “Kağıt Üstünde Güzel, Pratikte Zor”
1. Yargı Yetkisi ve Mahkeme Seçimi
Çin Hukuku’na göre (民事诉讼法 23. madde), sözleşme uyuşmazlığında dava, beklenin ikametgahında veya sözleşmenin yerine getirildiği yerde açılabilir. Tianjin’da imzalanan, Tianjin’da performans gösterilmesi gereken bir sözleşme için Tianjin İnsan Mahkemeleri (天津市中级人民法院, 区级人民法院) yetkilidir.
Pratikte şunu sık görürüz: Sözleşmenizde “uyuşmazlık Shanghay mahkemesinde çözülür” yazıyorsa, Tianjin mahkemesi “yetkisizlik” kararı verip dosyayı iade edebilir. İpucu: Sözleşme imzalarken yetki maddesini “Tianjin’daki mahkemeler” olarak yazdırın. Yazdırmazsanız, bekleminin merkezinin Tianjin olduğunu kanıtlamak (faturalar, teslimat yerleri, e-posta başlıkları) sizin yükümlülüğünüz olur.
2. Kanıt Yükü: “Kim İddia Ederse Kanıtlar” (谁主张,谁举证)
Çin’de kanıt yükü dava açana aittir. Mahkeme “haklısınız” demez; siz “şu belgelerle haklıyım” dersiniz. Tianjin mahkemelerinde en çok kabul gören kanıtlar:
- Chop (mühür) lu orijinal sözleşme — sadece imza yetmez, şirket mühürü şart.
- Faturalar (发票) ve ödeme banka kayıtları — WeChat/Alipay transfer notları “borç ödemesi” olarak işaretlenmemişse mahkeme “bağış/yardım” sayabilir.
- Teslimat imzalama tutanakları (签收单) — Kargo şubesinin chop’lu teslim alındı belgesi.
- E-posta / WeChat yazışmaları — Noter tasdiki (公证存证) yapılmışsa en güçlüsü; yapılmamışsa “yapay müdahale şüphesi” ile reddedilebilir.
Gerçek hayattan bir not: 2024 yılında Tianjin Binhai Yeni Alan Mahkemesi’nde gördüğümüz bir dosyada, Türk firması WeChat’ten “ürünler hasarlı, iade ediyoruz” mesajını kanıt olarak sundu. Mahkeme “WeChat kayıtları silinebilir, noter tasdiki yok” diyerek reddetti. Firma 1.2 milyon Yuan kaybetti. Noter masrafı ~2.000 Yuan, kaybedilen para 1.2 milyon Yuan. Hesap siz yapın.
3. Tazminat Hesaplanması: “Gerçek Zarar” + “Öngörülebilir Kâr”
Madde 584 (民法典): Tazminat, ihlalden dolayı gerçekleşen zarar ve ihlal anında öngörülebilecek kârı kapsar. Cezai şart (违约金) varsa mahkeme “aşırı yüksek” bulursa (gerçek zararın %30’un üzerinde) indirime yetkilidir. Pratikte Tianjin mahkemeleri cezai şartı gerçek zararın %100–130’ına kadar onaylıyor, üzerini kesiyor.
Yerel Avukat Seçimi: “Büyük Büro” vs “Uzman Avukat” — Hangisi İşinize Gelir?
1. Neden Yerel (Tianjin) Avukat?
- Mahkeme hakimlerini tanır: Tianjin’da 10 yıldır çalışan bir avukat, hangi hakimin “ceviz kabuğu” gibi sert, hangisinin “uzlaşıya açık” olduğunu bilir. Bu, dava stratejisini (dava mı, uzlaşı mı, tahkim mi?) belirler.
- Yerel kanıt toplama kolaylığı: Noter, polisi, banka, gümrük — Tianjin’daki avukat “arkadaşını arar”, siz İstanbul’dan “yetkili vekaletnamesi” gönderip 2 hafta beklemezsiniz.
- Dil ve kültür: Sözleşmeniz Çinceyse, Türkçe çevirisi resmi değildir. Mahkeme Çince orijinali alır. Yerel avukat “Çince maddelerin Türkçe karşılığındaki tuzakları” size anlatır.
2. Avukat Seçerken Sorulması Gereken 5 Soru
| Soru | Neden Önemli? |
|---|---|
| “Son 3 yılda Tianjin mahkemelerinde kaç tane yabancı öğeli ticaret davası yönettiniz?” | Deneyim = strateji. |
| “Cezai şart indirimi/artırımı için hakimleri nasıl ikna ediyorsunuz?” | Pratik bilgi. |
| “Dava süresi ve maliyet tahmininiz ne? (Resmi yazılı teklif verin)” | Şeffaflık. |
| “WeChat/eposta kanıtlarını noter tasdiki için hangi noterle çalışıyorsunuz?” | Hız. |
| “Müşteriniz kaybettikten sonra para iadesi/icra sürecini de takip ediyor musunuz?” | Kazandıktan sonra para gelmezse dava boş. |
3. Ücret Yapıları
- Saatlik: 2.000–5.000 Yuan/saat (büyük bürolar).
- Sabit + Başarı Payı: Dava açma 30.000–80.000 Yuan + kazandırılan tutarın %5–%15’i (orta ölçekli bürolar).
- Sadece Danışmanlık: Sözleşme incelemesi 5.000–15.000 Yuan.
Tavsiyem: İlk görüşme ücretsiz olsun. “Ne yapmalıyım?” sorusuna “Önce sözleşmeyi göreyim, sonra söylerim” diyen avukatla çalışın. “Kazandırırım, endişelenmeyin” diyenle çalışmayın — Çin hukukunda garanti yoktur.
Süreç Yönetimi: Adım Adım “Ne Zaman Ne Yapılır?”
Aşama 1: İhlal Tespiti ve Kanıt Koruma (Gün 1–7)
- İhlali yazılı tespit edin: “Teslimat tarihi 2026-06-15 idi, bugün 2026-07-01, ürün gelmedi” — bu bir e-posta/WeChat değil, noter tasdikli bildirim olmalı.
- Tüm kanıtları toplayın ve noter tasdiki yaptırın: WeChat sohbetleri, e-postalar, faturalar, teslimat belgeleri. Tianjin’da Tianjin Noter Dairesi (天津市公证处) veya özel noterler yapar. Maliyet ~1.500–3.000 Yuan/belge.
- Avukata yetki verin: Yetkili vekaletnamesi (授权委托书), pasaport kopyası, şirket sicil belgesi (Türkiye’den apostil + Çince çeviri + noter tasdiki). Bu süreç 10–15 gün sürer — önceden hazırlayın.
Aşama 2: Resmi Uyarı ve Uzlaşı Girişimi (Gün 8–30)
- Avukat aracılığıyla “Avukat Mektubu” (律师函) gönderin: Bu, dava öncesi zorunlu değil ama pratikte %60–70 oranında tarafları masaya oturtur. Tianjin mahkemeleri dava öncesi uzlaşı çabası görmek ister.
- Uzlaşı toplantısı: Avukatınız tarafları bir araya getirir. Önemli: Uzlaşı protokolü (调解协议) imzalarsa, bu mahkeme kararı gibi icra edilebilir. İmzalamazsanız, dava dosyasına “uzlaşı girişimi yapıldı” notu düşer — size artı puan.
Aşama 3: Dava Açma (Gün 31–60)
- Dava dilekçesi (起诉状) ve ekler: Avukat hazırlar, siz imzalarsınız (veya vekil imzalar). Mahkeme 7 gün içinde kabul/ret kararı verir.
- Mahkeme harcı (受理费): Talebin tutarına göre değişir. 100.000 Yuan için ~2.300 Yuan; 1.000.000 Yuan için ~13.800 Yuan. Ödeyen dava açan; kazanan diğer taraftan geri alır.
- Duruşma takvimi: Tianjin’da basit ticaret davaları 3–6 ay, karmaşık davalar 12–18 ay sürer.
Aşama 4: Kanıt Sunumu ve Duruşmalar
- Kanıt sunumu süresi: Mahkeme belirler (genelde 30 gün). Geç getirilen kanıt “yanlışlıksız gecikme” kanıtlanmazsa reddedilir.
- Tanık dinlemesi: Gerekirse teknik uzman, müteahhit, lojistik firması tanığı çağrılır. Avukatınız soruları hazırlar.
- Uzman incelemesi (鉴定): Kalite, hasar, fiyat farkı gibi teknik konularda mahkeme resmi uzman kurumu (örn. Tianjin Ürün Kalite Denetleme Enstitüsü) atar. Masraf dava açan öder, kazanan diğer taraftan alır.
Aşama 5: Karar ve İcra
- 1. Derece kararı: Yargılanma sonunda yazılı karar. 15 gün içinde istinaf (上诉) edilebilir.
- İstinaf (2. Derece): Tianjin Yüksek Halk Mahkemesi (天津市高级人民法院). Yeniden yargılama değil, hukuki hata kontrolü. 3–6 ay.
- İcra (执行): Karar kesinleşince, borçlu ödemezse icra dairesine başvurulur. Banka hesapları dondurulur, mülkler hacizedilir, “kara liste” (失信被执行人) konulur — bu Çin’de çok ciddi bir cezadır (uçak/bilet alama, lüks tüketim yasakları).
Türkiye Girişimcileri İçin “Kaçınılmaz Tuzaklar” ve Önlemleri
| Tuzak | Neden Olur? | Önlem |
|---|---|---|
| Sözleşme sadece Türkçe/İngilizce | Mahkeme Çince orijinal ister; çeviri resmi değilse “anlam farkı” lehine yorumlanır. | İki dilli (Çince-Türkçe) sözleşme, Çince “otoriter metin” (以中文版为准) ibaresiyle. |
| Mühürsüz imza | Çin’de şirket mühürü (公章) olmadan sözleşme bağlayıcı değildir. | Her sayfada şirket mühürü + yetkili kişinin imzası. |
| Ödeme “şahsa” yapıldı | Şirket hesabına değil, müdürün kişisel kartına ödeme → “şirket borcu kanıtlanamaz”. | Tüm ödemeler şirketin resmi banka hesabına, açıklama: “Sözleşme No. XX için mal bedeli”. |
| WeChat kanıtı noter tasdiki yok | Mahkeme “ekran görüntüsü manipüle edilmiş olabilir” der. | Her kritik yazışma sonrası noter tasdiki (uzaktan da yapılabilir). |
| Dava süresini kaçırma | Genel dava zamanaşımı 3 yıl (民法典 188. madde). Bazı özel sözleşmelerde 1–2 yıl. | İhlal anından itibaren takvim koyun, avukatla “zamanaşımı bitiş tarihi”yi netleştirin. |
Tianjin’a Özel Pratik İpuçları
- Binhai Yeni Alan (滨海新区) vs. Şehir Merkezi (和平区, 河西区): Binhai’daki serbest bölge (自贸区) şirketleriyle sözleşmeniz varsa, gümrük, vergi, yabancı para kontrolleri devreye girer. Avukatınız Serbest Bölge yönetmeliklerini bilmeli.
- Tianjin Mahkemeleri “Online Dava” (网上立案) sistemi: Avukatınız “Tianjin Akıllı Mahkeme” (天津智慧法院) portalı üzerinden dava açabilir, belge yükleyebilir, duruşma takvimini takip edebilir. İstanbul’dan takip etmek mümkün.
- Yabancı Para Kuralları: Tianjin’da yabancı para ödemeleri SAFE (Devlet Yabancı Para Yönetimi Bürosu) kaydı gerektirebilir. Tazminat Yuan olarak karar verilir; dövize çevirme ve yurtdışına transfer ayrı bir prosedürdür — avucatınız bunu da planlasın.
- “Kara Liste” Etkisi: Borçlu firma “kara listeye” girerse, ticaret sicili (营业执照) iptal olmasa bile banka kredisi, ihracat ihraç teşviki, girişim sermayesi yatırımı tamamen durur. Bu, uzlaşı masasında en güçlü kozunuzdur.
🙋 SSS
S1: Tianjin’da sözleşme ihlali davası açmak için Türkiye’den hangi belgeleri göndermem gerekiyor?
C1:
- Pasaport kopyası (fotoğraflı sayfa).
- Şirket sicil gazetesi / ticaret sicil belgesi (son 3 ay içinde alınmış).
- Yetkili vekaletnamesi (avukatınız tarafından Çince hazırlanacak, siz Türkçe anladığınız için çift dilli imzalayacaksınız).
- Bu belgeler Türkiye’de noter tasdiki → Dışişleri Bakanlığı apostili → Çin Konsolosluğu tasdiki (veya apostil yeterliyse konsolosluk tasdiki gerekmez — 2023’ten itibaren Çin Hağ Apostil Sözleşmesi’ne taraf).
- Çince çevirisi (yeminli çevirmen + noter tasdiki).
Süre: 2–3 hafta. Maliyet: ~3.000–5.000 TL. İpucu: Avukatınız “acil dava” için geçici kabul ettirebilir, orijinalleri 30 gün içinde verirsiniz.
S2: Dava maliyetleri kim tarafından karşılanır? Kazandığımda geri alabilir miyim?
C2:
- Mahkeme harcı (受理费): Dava açan öder. Kazandığınızda mahkeme, yargılama masrafları (harç, uzman masrafları, bildirim masrafları) yeniden talep edilebilir olarak karara ekler.
- Avukat ücreti: Genelde her taraf kendi avukatını öder. Çince hukukta “kazanan taraf diğer tarafın avukat bedelini öder” kuralı yoktur. Sözleşmenizde “uyuşmazlık masrafları mağlup taraf tarafından karşılanır” maddesi varsa ve mahkeme “makul” bulursa (genelde piyasa ortalamasının %100–%150’si) yargılayabilir.
- Noter/çeviri/posta masrafları: Kanıt olarak sunulduysa ve makul bulunursa geri alınabilir.
S3: Tianjin mahkemelerinde dava süresi ne kadar sürer? Hızlandırma yolu var mı?
C3:
- Basit ticaret davası (单一合同纠纷): 1. derece 3–6 ay, istinaf 3–6 ay → toplam 6–12 ay.
- Karmaşık davası (uzman incelemesi, çoklu taraf, yabancı öğe): 1. derece 12–18 ay, istinaf 6–12 ay → toplam 18–30 ay.
- Hızlandırma:
- Basit yargılama prosedürü (简易程序): Talep tutarı düşükse (genelde < 500.000 Yuan), tek hakim, 3 ay içinde bitirme zorunluluğu.
- Önceden kanıt toplama + noter tasdiki: Duruşma sayısını azaltır.
- Uzlaşı/medyasyon: Mahkeme atadığı medyatörle 1–2 oturumda bitirebilirsiniz; protokol icra edilebilir.
- Geçici tedbir (财产保全): Dava açarken veya öncesinde borçlunun varlığını dondurtma başvurusu — bu borçluyu masaya oturtur.
🧩 Özet ve Yapılacaklar Listesi
Tianjin’da sözleşme ihlali yaşayan bir Türkiye girişimcisiyseniz, şu 4 maddeyi bu hafta içinde yapın:
- Sözleşmenizi, faturalarınızı, yazışmalarınızı toplayın → Hangi maddeler ihlal edildiğini (teslimat tarihi, kalite standardı, ödeme vadesi) netleştirin.
- Kritik WeChat/e-posta kayıtları için noter tasdiki (公证存证) başvurusu yapın — uzaktan da yapılabilir.
- Tianjin’da en az 3 yabancı öğeli ticaret davası deneyimine sahip bir avukatla ücretsiz ilk görüşme ayarlayın. (Lvga.com size bu eşleşmeyi sağlayabilir.)
- Zamanaşımı takviminizi çıkartın: İhlal tarihi + 3 yıl (veya sözleşmedeki özel süre) = son dava tarihi. Bu tarihi takviminize “KESİN SON GÜN” olarak işaretleyin.
Unutmayın: Çin hukukunda “haklı olmak” yetmez; “kanıtlayabilmek” ve “prosedürü doğru işletmek” kazanır. İstanbul’dan Tianjin’a attığınız her e-posta, her WeChat mesajı, her banka havalesi — yarın mahkemede ya size için ya sizin aleyhinize konuşur. Bugün noteri, avukatı, belgeyi hazırlayın; yarın “şanslıyım” demek zorunda kalmayın.
📣 Bizimle İletişime Geçin
Beş_on_yıl önce küçük bir ekiple yola çıktık: yabancı girişimcilerin Çin’de karşılaştığı “dil bariyeri, belirsiz ücret, güvenilmez avocat” sorunlarını çözmek için. Bugün hâlâ küçük bir ekibiz — ama 50+ ülke sitesi, yüzlerce güvenilir yerel Çin avukatı ve binlerce danışan deneyimimiz var.
Sız garanti veremeyiz, “kesin kazanırsınız” demez. Ama şunu garanti ederiz: şeffaf ücret, gerçekçi strateji, yerel avukat erişimi ve sizinle birlikte “tuhaf değil, hukuki” yolu yürüme.
Tianjin’da sözleşme ihlali, şirket kuruluşu, ticaret markası, vergi uyumu veya herhangi bir Çin hukuku sorunu yaşıyorsanız:
📧 E-posta: lvga2015@qq.com (birincil iletişim)
💬 WeChat (yedek): JingJing — WeChat ID: lvga2015
(WeChat anlık hukuk danışmanlığı kanalı değildir; konuyu takip etmek ve randevu ayarlamak için bir yoldur.)
Lvga.com — Türkiye girişimcileri için Çin hukukunda şeffaf, güvenilir, yerel köprü.
Kısa yoldan gitmeyin, doğru yoldan gidin. Biz de yanınızdayız.
📚 Daha Fazla Okuma
- 天津市统计局 - 统计年鉴 (2025数据) — Tianjin ekonomik verileri, yabancı sermayeli企业规模 için resmi istatistik kaynağı. (rel=“nofollow”)
- 和风天气 - 天津市气象概述 — Tianjin iklim ve coğrafi bağlam (lojistik/teslimat planlaması için). (rel=“nofollow”)
📌 Feragatname
Önemli Uyarı: Lvga.com bir hukuk bürosu değildir; güvenilir yerel Çin avukatlarıyla uluslararası müşterileri buluşturan bir hizmet platformudur.
Bu makale bilgilendirme amaçlıdır, yapay zeka asistanlığıyla hazırlanmıştır ve hukuki tavsiye niteliği taşımaz.
Çin yasaları, yargı tahkikleri ve idari uygulamalar bölgeye, zamana ve somut olaya göre değişiklik gösterir. Resmi ve güncel bilgi için ilgili mahkeme, noter, ticaret sicili veya yetkili avukat başvurun.
İçerikte hata, eksiklik veya güncelliği kaymış bilgi tespit ederseniz lvga2015@qq.com adresinden bize bildirin; en kısa sürede düzeltelim.
Son güncelleme: 2026-07-31.
